การอานแจกลูกและสะกดคําเปนกระบวนการขั้นพื้นฐานของการนําเสียงพยัญชนะตน
สระ วรรณยุกตและเสียงตัวสะกดมาประสมเสียงกัน ทําใหออกเสียงคําตางๆ ที่มีความหมาย
ในภาษาไทย การแจกลูกและการสะกดคําบางครั้งเรียกรวมกันวา “การแจกลูกสะกดคํา” เพราะในการสอนแจกลูกสะกดคําจะดําเนินไปดวยกันอยางกลมกลืน เพื่อใหนักเรียนไดหลักเกณฑทางภาษาทั้งการอานและการเขียนไปพรอมกันการแจกลูก
การแจกลูกมีความหมายมี๒ นัย ดังนี้
นัยแรก หมายถึง การแจกลูกในมาตราตัวสะกดแม ก กา กง กน กม เกย เกอว กก กด และกบ
การแจกลูกจะเริ่มจากการจําและออกเสียงพยัญชนะและสระใหไดกอน จากนั้นจะเริ่มแจกลูกในมาตราแม ก กา  (ไมมีเสียงสะกด) จะใชการสะกดคําไปทีละคําไลไปตามลําดับของสระ แลวจึงอานโดยไมสะกดคํา เรียกวาแจกลูกสะกดคํา
นัยที่สอง หมายถึง การเทียบเสียง เปนการแจกลูกวิธีหนึ่ง เมื่ออานคําไดแลวใหนํารูปคํามาแจกลูก
โดยการเปลี่ยนพยัญชนะตนหรือพยัญชนะทาย เชน

ตัวอย่าง  บาน   สูตรของคําคือ - าน    เมื่อเปลี่ยนพยัญชนะตน   จะไดคําวา   กาน   ปาน   ราน   เป็นต้น
วิธีการเทียบเสียง วิธีนี้มีหลักการ คือ
๑. อานสระเสียงยาวกอนสระเสียงสั้น
๒. เปลี่ยนพยัญชนะตนและพยัญชนะทาย
๓. นําคําที่อานมาจัดทําแผนภูมิการอาน เชน

เปลี่ยนพยัญชนะตน เชน  กา ตา นา มา  ดู ปู ถู หู
เปลี่ยนพยัญชนะทาย เชนคาง คาน คาย คาว วาง วาน วาย วาว
วิธีการอานจะไมสะกดคําแตใหอานเปนคําตามสูตรของคํา เชน อาน กา สูตรของคํา คือ -า
นําพยัญชนะมาเติมและอานเปนคํา

การสะกดคํา
การสะกดคํา หมายถึง การอานโดยนําเสียงพยัญชนะตน สระ วรรณยุกตและตัวสะกดมาประสม
เปนคําอาน
การสะกดคํา มีวิธีการสะกดคําหลายวิธีถาสะกดคําเพื่ออานจะสะกดคําตามเสียง ถาสะกดคํา
เพื่อเขียนจะสะกดคําตามรูป และการสะกดคําจะสะกดเฉพาะคําที่เปนคําไทยและตัวสะกดตรงตามรูป
๑. วิธีการสะกดคําตามรูปคํา
 กา สะกดวา กอ-อา-กา
 คาง สะกดวา คอ-อา-งอ-คาง
 ราน สะกดวา รอ-อา-นอ-ราน-ไมโท-ราน
๒. วิธีการสะกดคําโดยสะกดแม ก กา กอน แลวจึงสะกดมาตราตัวสะกด
 ทาง สะกดวา ทอ-อา-ทา-ทา-งอ-ทาง

 บาน อานวา บอ-อา-บา-บา-นอ-บาน-บาน-โท-บาน